Zielonka i muchomor sromotnikowy rosną jesienią i oba mają zielonożółte odcienie kapelusza. Zielonka ma siarkowożółte blaszki i trzon bez pierścienia i pochwy, muchomor — białe blaszki, pierścień i workowatą pochwę u nasady. Ważne: gąskę zielonkę uznaje się dziś za grzyb niebezpieczny — opisano po niej ciężkie, także śmiertelne zatrucia z rozpadem mięśni. Nie zbieramy żadnego z tych grzybów.
Najważniejsze różnice
| Cecha | Gąska zielonka | Muchomor sromotnikowy |
|---|---|---|
| Blaszki | bladożółte do siarkowożółtych | białe |
| Pierścień | brak | zwisający pierścień |
| Nasada trzonu | bez bulwy i pochwy | bulwa w workowatej pochwie |
| Kapelusz | żółtozielony, mazisty, często oblepiony piaskiem | zielonkawy do oliwkowego, gładki, bywa biały |
| Gdzie i kiedy | bory sosnowe na piasku, październik–grudzień | lasy liściaste i mieszane, czerwiec–listopad |
Na jednej cesze nigdy nie wolno polegać — sprawdzaj wszystkie naraz, na całym owocniku.
Jak sprawdzić w lesie
- Nie zbieraj zielonych i żółtozielonych grzybów z blaszkami „na oko” — wśród nich są gatunki śmiertelnie trujące.
- Sprawdź kolor blaszek i obecność pierścienia.
- Wykręć grzyba i obejrzyj nasadę trzonu: pochwa oznacza muchomora.
Gąska zielonka figuruje jeszcze w wykazie grzybów dopuszczonych do obrotu, ale aplikacja Gribo i ten atlas traktują ją jako trującą po serii zatruć opisanych we Francji i Polsce.
Najczęstsze pytania
Czy gąska zielonka jest trująca?
Dziś uznaje się ją za grzyb niebezpieczny. Opisano po niej ciężkie, w tym śmiertelne zatrucia z rozpadem mięśni (rabdomiolizą). Nie należy jej zbierać.
Jak odróżnić zielonkę od muchomora sromotnikowego?
Zielonka ma żółte blaszki i trzon bez pierścienia i pochwy. Muchomor sromotnikowy ma białe blaszki, pierścień i bulwę w workowatej pochwie u nasady trzonu.
Z czym jeszcze myli się zielonkę?
Z gąską siarkową, która ma żółty miąższ, rzadkie blaszki i nieprzyjemny zapach gazu, oraz z gąską zielonożółtą rosnącą głównie w lasach liściastych.
Pełne porównanie z ilustracjami, zdjęciami i sezonem obu gatunków: Gąska zielonka czy muchomor sromotnikowy? Jak je odróżnić | Gribo
Karty Atlasu: Gąska zielonka · Muchomor zielonawy
Ani forum, ani aplikacja Gribo nie oceniają, czy grzyb można zjeść. Każdy wątpliwy okaz pokaż grzyboznawcy — stacje sanepidu oceniają grzyby bezpłatnie. Przy podejrzeniu zatrucia dzwoń pod 112.
Masz zdjęcie grzyba, co do którego nie masz pewności? Wrzuć je w dziale Rozpoznawanie — podpowie społeczność i GriboBot.
— Zespół Gribo