Prawdziwek czy borowik szatański? Jak je odróżnić

Borowik szatański (dziś krwistoborowik szatański) to rzadki, trujący borowik z czerwonymi porami i czerwonym trzonem. Od prawdziwka odróżnia go właśnie czerwień spodu kapelusza i trzonu oraz sinienie po dotknięciu. W Polsce jest bardzo rzadki i objęty ścisłą ochroną — jeśli go spotkasz, zrób zdjęcie i zostaw w lesie.

Najważniejsze różnice

Cecha Prawdziwek Borowik szatański
Pory białe, potem żółtozielone; nie zmieniają barwy żółte, potem karminowe do purpurowych; po dotknięciu natychmiast sinieją
Trzon biały do piaskowego, z jasną siateczką żółty u góry, niżej różowoczerwony do purpurowego, z czerwonawą siateczką
Miąższ po przekrojeniu biały, zwykle nie zmienia barwy białawy, powoli sinieje
Kapelusz brązowy, u młodych biały do piaskowego szarawobiały, srebrzysty, płowy
Zapach starszych okazów przyjemny nieprzyjemny, padlinowy

Na jednej cesze nigdy nie wolno polegać — sprawdzaj wszystkie naraz, na całym owocniku.

Jak sprawdzić w lesie

  1. Sprawdź kolor porów: czerwone lub pomarańczowe pory wykluczają prawdziwka.
  2. Obejrzyj trzon — czerwień w dolnej części to cecha krwistoborowika.
  3. Dotknij porów: natychmiastowe sinienie to kolejny sygnał ostrzegawczy.
  4. Jeśli to krwistoborowik, nie zrywaj go — jest gatunkiem ściśle chronionym.

Do grupy „czerwonych borowików” należą też inne gatunki, np. gorzkoborowik żółtopory (pory zostają żółte, miąższ gorzki). Prawdziwek nigdy nie ma czerwonych porów ani czerwonego trzonu.

Najczęstsze pytania

Jak odróżnić prawdziwka od borowika szatańskiego?
Borowik szatański ma czerwone pory, czerwony trzon i sinieje po dotknięciu. Prawdziwek ma pory białe lub żółtozielone, jasny trzon z jasną siateczką i nie sinieje.

Czy borowik szatański jest pod ochroną?
Tak. W Polsce krwistoborowik szatański jest bardzo rzadki i objęty ścisłą ochroną gatunkową. Nie wolno go zrywać.

Czy borowik szatański jest trujący?
Tak, jest grzybem trującym — wywołuje silne dolegliwości żołądkowo-jelitowe. Przy podejrzeniu zatrucia dzwoń pod 112 i zabierz resztki grzybów do lekarza.


Pełne porównanie z ilustracjami, zdjęciami i sezonem obu gatunków: Prawdziwek czy borowik szatański? Jak je odróżnić | Gribo
Karty Atlasu: Borowik szlachetny · Krwistoborowik szatański

Ani forum, ani aplikacja Gribo nie oceniają, czy grzyb można zjeść. Każdy wątpliwy okaz pokaż grzyboznawcy — stacje sanepidu oceniają grzyby bezpłatnie. Przy podejrzeniu zatrucia dzwoń pod 112.

Masz zdjęcie grzyba, co do którego nie masz pewności? Wrzuć je w dziale Rozpoznawanie — podpowie społeczność i GriboBot.

— Zespół Gribo